Eikenprocessierups

Eikenprocessierups in je eigen tuin: wat moet je doen?

Een nest van de eikenprocessierups in je eigen eik is jouw verantwoordelijkheid. Wat mag je, wat moet je laten, hoe help je de natuurlijke vijanden en wat doe je bij jeuk?

Bijgewerkt op · Door de redactie van Ongedierte oplossen · 2 min leestijd

Kort antwoord: staat de eik op jouw grond, dan regel jij het weghalen van het nest. Doe het niet zelf, verbrand het niet en plak geen folie of tape om de stam. Schakel een gespecialiseerd bedrijf in, of kijk of je gemeente een regeling heeft om mee te liften.

Wie is verantwoordelijk?

Bijna alle gemeenten op deze site die er iets over schrijven, zeggen hetzelfde: bomen in de openbare ruimte zijn voor de gemeente, bomen op eigen terrein voor de eigenaar. Een uitzondering is Groningen: na een melding van rupsen in een achtertuin komt de gemeente eerst kijken, en bij een klein aantal nesten kan ze die zelf wegzuigen als dat nodig is. Stadskanaal bestrijdt alleen in bomen die van de gemeente zijn, Emmen haalt alleen nesten weg uit bomen in de openbare ruimte, en Zwolle schrijft dat je voor een boom in je eigen tuin zelf een bedrijf mag inschakelen, maar voor een boom op gemeentegrond niet.

Wat je beter niet doet

Gemeenten en het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD) zijn duidelijk:

  • Niet zelf weghalen. Het KAD raadt aan altijd een deskundige met de juiste uitrusting in te schakelen.
  • Niet verbranden. Als de rupsen stress krijgen, laten ze hun brandharen los. Die waaien volgens Emmen weg voordat de vlam erbij is.
  • Geen folie of plakband om de stam. De rupsen leven vooral boven in de boom. Volgens Emmen plakken er vooral nuttige insecten aan vast, en soms zelfs vogels.

Wat je wel kunt doen

  • Afstand houden en kinderen en huisdieren uit de buurt houden. Ook oude nesten kunnen nog brandharen bevatten; volgens het KAD blijven brandharen tot wel acht jaar actief.
  • Ramen en deuren dicht en geen was buiten hangen als de rupsen actief zijn (Westerwolde).
  • Natuurlijke vijanden helpen. Koolmezen, pimpelmezen, sluipwespen en vleermuizen eten de rups. Hang nestkastjes op en zorg voor bloeiende bloemen en planten (Emmen, Noordenveld, Westerwolde, Zwolle).
  • Meeliften. In Almelo en Kampen kun je de bestrijder van de gemeente laten komen voor je eigen boom, op eigen kosten.

Wanneer?

De rupsen komen in april of mei uit het ei en vervellen tot in augustus. De overlast is volgens Zwolle het grootst van mei tot en met juli. Daarna verpoppen ze, en in september en oktober vliegen de vlinders uit.

Bij klachten

Contact met de brandharen geeft jeuk, rode bulten, branderige ogen of irritatie van neus, keel en luchtwegen. Wat helpt, volgens het KAD en gemeenten:

  • niet krabben of wrijven;
  • de huid strippen met plakband en daarna afspoelen met veel lauw water;
  • kleding wassen, het liefst op 60 graden (Coevorden);
  • ogen spoelen met lauw water.

Meestal zijn de klachten binnen een paar dagen tot twee weken weg. Bij oogklachten, ernstige huidklachten of benauwdheid neem je contact op met je huisarts. Ook dieren kunnen last krijgen; Zwolle noemt zwellingen aan tong en lippen bij honden.

Bronnen

Veelgestelde vragen

Moet ik een nest in mijn eigen boom laten weghalen?

Bijna alle gemeenten op deze site zeggen dat de eigenaar van het terrein verantwoordelijk is. Geeft het nest overlast of gevaar, schakel dan een gespecialiseerd bedrijf in. In Groningen kun je de gemeente laten kijken.

Kan ik meeliften met de bestrijder van de gemeente?

In sommige gemeenten wel. In Almelo kun je in overleg de aannemer van de gemeente laten komen, op eigen kosten. In Kampen kun je het bestrijdingsbedrijf van de gemeente bellen; dat komt langs als het in de buurt is, zonder voorrijkosten.

Wat helpt tegen de jeuk?

Niet krabben, de huid met plakband afnemen en met lauw water afspoelen, kleding wassen. Een verkoelende zalf of een anti-allergietablet van de drogist kan helpen, schrijft Coevorden. Bij oogklachten of benauwdheid ga je naar de huisarts.